Od 1 stycznia 2027 roku wejdą w życie nowe zasady organizacji i finansowania leczenia uzdrowiskowego. Narodowy Fundusz Zdrowia wprowadza reformę, której celem jest odejście od sztywnych pakietów zabiegowych na rzecz indywidualnego podejścia do potrzeb pacjenta oraz zmiana zasad rozliczeń z sanatoriami.
Indywidualizacja terapii i większa swoboda dla sanatoriów
Główną zmianą dla pacjentów będzie wycofanie standardowego pakietu zabiegów, przydzielanego dotychczas niezależnie od schorzenia. Zamiast tego NFZ stawia na większą indywidualizację leczenia. Programy terapeutyczne opracowywane przez placówki uzdrowiskowe mają uwzględniać m.in. wiek pacjenta, konkretne rozpoznanie choroby oraz kierunek leczniczy danej placówki.
Przepisy przyniosą również większą elastyczność organizacyjną dla samych realizatorów świadczeń:
- Sanatoria nie będą już miały obowiązku realizowania świadczeń we wszystkich kierunkach leczniczych, jakie ustalono dla danego uzdrowiska.
- Placówki zyskają możliwość dostosowania sposobu udzielania świadczeń do własnych możliwości oraz do faktycznego zapotrzebowania ze strony pacjentów.
- Zmiany te stanowią odpowiedź na postulaty przedstawicieli środowiska uzdrowiskowego.
- Nie oznacza to pełnej dowolności – sanatoria nadal będą zobowiązane do przestrzegania wymogów i zasad dotyczących świadczeń gwarantowanych określonych w przepisach prawa.
Zniesienie 5-procentowego bonusu finansowego
Od 2027 roku przestanie obowiązywać tzw. współczynnik korygujący, czyli 5-procentowy bonus finansowy stosowany przy rozliczaniu świadczeń w lecznictwie uzdrowiskowym.
Eksperci NFZ wskazują, że dalsze utrzymywanie tego mechanizmu nie ma uzasadnienia merytorycznego ani finansowego, ponieważ nie przyniósł on oczekiwanych rezultatów. W ocenie Funduszu zabrakło mierzalnych efektów potwierdzających powiązanie wyższego finansowania z poprawą jakości świadczeń.
W wyniku rezygnacji z bonusu w budżecie NFZ pozostanie około 118 mln zł. Fundusz zaznacza jednak, że rocznie na lecznictwo uzdrowiskowe przeznacza ponad 2,3 mld zł, a w ciągu trzech lat (od 2023 r.) łączne nakłady na ten sektor wzrosły z 1,5 do 2,3 mld zł (o 53%).
Czas na dostosowanie do nowych przepisów
Zarządzenie Prezesa NFZ (nr 99/2026/DSM) wchodzi w życie 16 września 2026 r., jednak same regulacje zaczną obowiązywać od 1 stycznia 2027 r.. Wydłużony okres ma umożliwić sanatoriom odpowiednie przygotowanie się i dostosowanie organizacji pracy do nowych wymagań.
