W połowie maja na Zamku Królewskim w Warszawie odbyła się uroczysta gala, podczas której zaprezentowano najnowszą edycję prestiżowego Rankingu Finansowego Samorządu Terytorialnego w Polsce. Wydarzenie, przygotowane przez Instytut Studiów Wschodnich (głównego organizatora Forum Ekonomicznego w Karpaczu), przyniosło powody do dumy mieszkańcom i włodarzom powiatu olsztyńskiego. Samorząd okazał się bezkonkurencyjny w skali województwa.
Jedyny taki ranking w Polsce
Ranking Finansowy Samorządu Terytorialnego to wyjątkowe zestawienie na mapie kraju. Od 2017 roku jest przygotowywany jako w pełni apolityczne, kompleksowe i obiektywne opracowanie, które ocenia kondycję finansową wszystkich polskich jednostek samorządu terytorialnego (JST). Analiza powstaje na podstawie oficjalnych sprawozdań budżetowych. Nad jej rzetelnością czuwają niezależne i renomowane instytucje: Krajowa Rada Regionalnych Izb Obrachunkowych oraz wybitni naukowcy zajmujący się tematyką samorządową.– Celem rankingu jest poznanie, jakie miejsce Państwo zajmują, i jak radzą sobie Państwa sąsiedzi i włodarze podobnej jednostki samorządowej, podobne gminy, podobne powiaty czy miasta na prawach powiatu – podkreślała podczas gali dr Małgorzata Gałecka z Katedry Finansów Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, wskazując, że zestawienie to jest kluczowym drogowskazem obrazującym realną kondycję finansową samorządów.
Powiat Olsztyński liderem na Warmii i Mazurach
W kategorii powiatów ziemskich, w której oceniano aż 314 samorządów, Powiat Olsztyński zajął wysokie 82. miejsce. Wynik ten plasuje go na pozycji lidera w województwie warmińsko-mazurskim – żadna inna jednostka tej kategorii w regionie nie została oceniona wyżej. W pierwszej setce z Warmii i Mazur znalazły się jeszcze powiaty: kętrzyński (84. pozycja) oraz działdowski (92. pozycja).Z wyniku cieszy się starosta olsztyński, Andrzej Abako, choć jednocześnie twardo stąpa po ziemi:
– Cieszymy się, że w tak prestiżowym rankingu znaleźliśmy się na tak wysokim miejscu. Wprawdzie nie jest to „podium”, ale nie mamy się tu czego wstydzić. Liczby nie kłamią. Mimo trudnych warunków, w jakich działamy, z finansami Powiatu radzimy sobie całkiem dobrze – komentuje starosta.Andrzej Abako przedstawił również konkretne dane za 2025 rok, które pokazują dyscyplinę budżetową samorządu. Plan dochodów (przyjęty w grudniu 2024 roku) zakładający 278 mln zł został zrealizowany w ponad 100 proc. Z kolei wydatki, planowane na blisko 284 mln zł, wykonano w niecałych 94 proc.– To efekt rozsądnego gospodarowania i przyglądania się każdej złotówce – wyjaśnia starosta, wskazując jednocześnie na największe wyzwania: – To, co nas ciągnie w dół, to przede wszystkim sytuacja w polskiej służbie zdrowia. Niewydolność systemu finansowania przez NFZ powoduje, że musimy ratować finanse obu naszych szpitali. W ubiegłym roku udało nam się to bez konieczności zwiększenia zadłużenia Powiatu.
Jak wypadły miasta i gminy?
Warto odnotować, jak w zestawieniu poradziły sobie miasta na prawach powiatu z naszego regionu. W grupie 66 tzw. powiatów grodzkich Olsztyn zajął 31. miejsce, wyprzedzając Elbląg, który uplasował się na 37. pozycji. (Kategorię tę wygrała Bydgoszcz).Powody do zadowolenia mają także poszczególne gminy wchodzące w skład powiatu olsztyńskiego:
- Gminy wiejskie (na 1459 ocenianych JST): Prawdziwym regionalnym hitem okazała się Stawiguda, która zajęła 61. miejsce w kraju i była najlepsza w województwie. Wysoko uplasowało się także Jonkowo (85. miejsce). Dalsze pozycje zajęły: Dywity (279), Gietrzwałd (359), Purda (621), Kolno (1074) oraz Świątki (1313).
- Gminy miejsko-wiejskie (na 718 ocenianych JST): Tutaj miano regionalnego lidera wywalczyło Barczewo, zajmując świetne 73. miejsce w Polsce. W tej samej kategorii Olsztynek znalazł się na 318. pozycji, Dobre Miasto na 382., Biskupiec zajął 548. lokatę, a Jeziorany zamknęły zestawienie z powiatu na 557. miejscu.
Krajowymi zwycięzcami tegorocznej edycji w poszczególnych kategoriach zostały gminy: Zabór (wiejskie), Choroszcz (miejsko-wiejskie), Józefów (miejskie) oraz Powiat Leszczyński (powiaty ziemskie).Wysokie pozycje Powiatu Olsztyńskiego oraz podległych mu gmin w tak obiektywnym i rygorystycznym rankingu potwierdzają, że Warmia i Mazury potrafią skutecznie i racjonalnie zarządzać publicznymi środkami, nawet w obliczu trudnej sytuacji makroekonomicznej i systemowych wyzwań związanych z ochroną zdrowia.
źródło: Powiat Olsztyński
