Szkoły podstawowe i ponadpodstawowe czekają istotne zmiany w zasadach oceniania, zadawania prac domowych oraz wystawiania ocen z zachowania. Minister Edukacji podpisała rozporządzenie nowelizujące dotychczasowe przepisy. Nowe regulacje obejmują m.in. zniesienie prac praktyczno-technicznych w klasach IV–VIII, doprecyzowanie kryteriów oceny z zachowania oraz rygorystyczne zasady przeprowadzania egzaminów poprawkowych i klasyfikacyjnych.
Oto szczegółowy przegląd najważniejszych zmian, które wprowadzają nowe przepisy.
1. Zmiany w pracach domowych w szkołach podstawowych
Nowelizacja doprecyzowuje oraz modyfikuje przepisy dotyczące prac domowych w klasach IV–VIII szkoły podstawowej:
- Koniec prac praktyczno-technicznych: Całkowicie zniesiono możliwość zadawania w klasach IV–VIII praktyczno-technicznych prac domowych do wykonania w czasie wolnym od zajęć dydaktycznych.
- Cel prac pisemnych: Doprecyzowano, że pisemne prace domowe w klasach IV–VIII mają służyć wyłącznie utrwalaniu, rozwijaniu lub praktycznemu stosowaniu wiedzy zdobytej podczas lekcji.
- Obowiązkowa informacja zwrotna: Każda wykonana przez ucznia pisemna praca domowa musi zostać sprawdzona przez nauczyciela, a uczeń musi otrzymać o niej informację zwrotną.
- Szansa na wyższą ocenę: Wprowadzono przepis umożliwiający podwyższenie rocznej oceny klasyfikacyjnej uczniowi, który wykonuje nieobowiązkowe pisemne prace domowe – pod warunkiem, że szkoła uwzględni takie rozwiązanie w swoim statucie i Wewnątrzszkolnym Systemie Oceniania (WSO).
2. Nowe obszary oceny z zachowania
Rozporządzenie w nowym brzmieniu określa podstawowe obszary uwzględniane przy ustalaniu śródrocznej i rocznej oceny klasyfikacyjnej zachowania. Nauczyciele przy jej wystawianiu będą brać pod uwagę:
- Wywiązywanie się z obowiązków ucznia.
- Okazywanie szacunku innym osobom – w tym nauczycielom, uczniom i pracownikom szkoły.
- Przejmowanie odpowiedzialności za własny rozwój i realizację celów rozwojowych.
- Przestrzeganie norm społecznych w szkole i poza nią.
- Dbałość o kulturę języka.
- Dbałość o bezpieczeństwo i zdrowie własne oraz innych osób.
- Współpracę oraz dbałość o dobre relacje z innymi.
- Zaangażowanie w życie klasy, szkoły i wspólnoty lokalnej.
- Wykazywanie się szacunkiem dla własnego narodu i ojczyzny oraz tradycji i kultury innych narodów.
3. Uszczelnienie zasad egzaminów i sprawdzianów
Zmiany dotknęły również procedury przeprowadzania egzaminów klasyfikacyjnych, poprawkowych oraz sprawdzianów wiadomości i umiejętności:
- Tylko stacjonarnie: Egzaminy będą odbywać się wyłącznie stacjonarnie w szkole, do której uczeń został przyjęty.
- Zakaz używania telefonów: Podczas egzaminów wprowadzono bezwzględny zakaz korzystania z urządzeń telekomunikacyjnych. Wyjątek stanowią urządzenia z aplikacją mobilną służącą do monitorowania stanu zdrowia ucznia.
- Warunki i czas trwania: Egzaminy muszą odbywać się w bezpośredniej obecności komisji, w sali zapewniającej samodzielną pracę. Minimalny czas trwania egzaminu z jednego przedmiotu wynosi:
- 30 minut – w klasach I–III szkoły podstawowej,
- 45 minut – w klasach IV–VIII szkoły podstawowej,
- 60 minut – w szkołach ponadpodstawowych.
- Maksymalnie 3 egzaminy dziennie: W przypadku egzaminu klasyfikacyjnego uczeń może przystąpić do sprawdzianu z maksymalnie trzech przedmiotów jednego dnia.
- Egzamin poza szkołą w wyjątkowych przypadkach: Ze względu na stan zdrowia lub niepełnosprawność dopuszczono możliwość przeprowadzenia egzaminu w innym miejscu (np. w domu lub szpitalu) na wniosek ucznia lub jego rodziców i za zgodą dyrektora.
- Szybka informacja o wyniku: Wynik egzaminu lub sprawdzianu musi zostać ustalony i przekazany uczniowi najpóźniej w dniu następującym po dniu jego przeprowadzenia.
4. Łatwiej dla uczniów szkół zawodowych i techników
Nowe przepisy dają większą elastyczność uczniom techników oraz branżowych szkół I stopnia. Jeśli podstawa programowa w danym zawodzie przewiduje naukę jazdy pojazdem silnikowym, uczeń będzie mógł zostać zwolniony z zajęć organizowanych przez szkołę, jeżeli przedłoży zaświadczenie o ukończeniu takiego kursu w zewnętrznym ośrodku szkolenia kierowców.
Od kiedy obowiązują nowe przepisy?
Harmonogram wejścia w życie poszczególnych zapisów rozporządzenia został podzielony na dwa etapy:
- Od 1 września 2026 r. – wchodzą w życie zasady dotyczące prac domowych, oceny z zachowania oraz zwolnień z nauki jazdy w szkołach zawodowych.
- Od 1 września 2027 r. – zaczną obowiązywać nowe procedury przeprowadzania egzaminów klasyfikacyjnych, poprawkowych oraz sprawdzianów wiadomości i umiejętności.
źródło: MEN